Brak wyników

Opieka Okołoporodowa poleca

29 kwietnia 2021

NR 3 (Kwiecień 2021)

Pielęgnacja blizny po cesarskim cięciu

0 127

Każda przyszła mama musi podświadomie brać pod uwagę inny sposób rozwiązania ciąży niż poród siłami natury, czyli cesarskie cięcie. Pozytywne nastawienie mamy, wzorowy przebieg ciąży i prawidłowe ułożenie dziecka to podstawa sukcesu do szczęśliwego rozwiązania, ale są pewnego rodzaju komplikacje, które należy zawsze brać pod uwagę.

Są też mamy, które właściwie od początku ciąży wiedzą, że ich rozwiązanie na pewno będzie wiązać się z cięciem cesarskim, bo ze względów medycznych, osobistych, chorobowych lub psychicznych, ciąża po prostu nie może zakończyć się inaczej. 
Wówczas pojawia się dużo pytań. Jak to będzie, czy cesarskie cięcie to standardowy zabieg ginekologiczny, czy może operacja? Jak będzie wyglądać najpierw szycie rany, a następnie blizna i wreszcie, jak ją pielęgnować, aby szybko goiła się i była jak najmniej widoczna?
Cesarski cięcie (cc) to standardowy zabieg operacyjny, obarczony jednak w skrajnych przypadkach powikłaniami, po których warto rozważyć poddanie się pewnego rodzaju rehabilitacji. W trakcie zabiegu zostają poprzecinane wszystkie powłoki brzuszne, które zapewniają przesuwanie się tkanek względem siebie. 
 

R e k l a m a


Jak obecnie wykonuje się cesarskie cięcie?

Obecne czasy i dzisiejsze cc to z pewnością nie to samo, co kiedyś, czyli olbrzymia, nieestetyczna blizna, która ciągnie się od pępka aż do spojenia łonowego. Pionowe, długie cięcie odeszło w zapomnienie. Dzisiaj jest stosowane jedynie w wyjątkowych sytuacjach, np. kiedy trzeba natychmiast wydobyć noworodka na świat. W każdym innym przypadku brzuch przecina się poziomo, około dwa palce nad spojeniem łonowym, a późniejsza blizna jest prawie niewidoczna. Standardowo blizna po cc ma około 10–15 cm długości i 2–3 mm szerokości. Procedura podczas operacji polega na wykonaniu nacięcia na dolnej części brzucha, nacinaniu i rozchylaniu kolejnych tkanek, mięśni i otrzewnej, które należy poruszyć, aby dostać się do macicy. Operację rozpoczyna się od podania znieczulenia, najczęściej podpajęczynówkowego, dzięki któremu kobieta rodząca jest świadoma, ale nie czuje bólu. Następnym niezbędnym elementem jest cewnikowanie, ponieważ pęcherz podczas operacji musi być nieustannie opróżniany, by nie stanowił przeszkody podczas wydobywania dziecka. 

Jak wygląda blizna na cesarce?

Początkowo blizna jest czerwona lub różowa, może być tkliwa. Z czasem jednak blednie, aż staje się biała (jest koloru skóry) i prawie niewidoczna. Zazwyczaj wokół niej tworzą się zgrubienia – bliznowiec, to efekt uboczny cięcia cesarskiego, ból, tkliwość i brak czucia także mijają.
Wszelkiego rodzaju plastry lub preparaty żelowe silikonowe na blizny mają na celu przede wszystkim przywrócenie elastyczności i ruchomości tkanek oraz zapobiegają zrośnięciu blizny z tkankami podskórnymi. Te preparaty zmniejszają również dyskomfort związany z nieprzyjemnym uczuciem ciągnięcia i bólem oraz, co ważne, poprawiają wygląd zewnętrzny samej blizny.
Okres gojenia się rany operacyjnej wynosi tyle, ile połóg, czyli do sześciu tygodni. Po tym czasie, jeżeli wszystko przebiegało prawidłowo, warto rozpocząć dbanie o bliznę, aby była dobrze odżywiona i jak najmniej widoczna.

Odpowiedni preparat na bliznę po cięciu cesarskim

Plastry silikonowe najnowszej generacji na blizny po cc to te zawierające witaminę E. Zapobiegają nieprawidłowemu bliznowaceniu, działają na blizny dojrzałe, nawet do 9 lat. Innowacyjność tego wyrobu polega na tym, że struktura plastra, zawierającego żel silikonowy, posiada właściwości zbliżone do zdrowej skóry ludzkiej. Mowa tu o jej elastyczności, zapobieganiu utraty wody i przepuszczalności tlenu. Dlatego też plastry tego rodzaju zmniejszają uczucie bólu, swędzenia i nieprzyjemnego uczucia ciągnięcia. Zawarta w nich witamina E pozwala utrzymać odpowiednie nawilżenie naskórka oraz zdrowy wygląd skóry. 
Silikony rekomendowane są jako terapia pierwszego rzutu w przypadku inwazyjnych metod terapii blizn według Międzynarodowego Zespołu Doradczego ds. Leczenia blizn [1]. 

Synergistyczne działanie silikonu i witaminy E

Według skali Scotta-Husskissona skuteczność plastrów silikonowych z witaminą E w łagodzeniu dolegliwości bólowych, w porównaniu ze zwykłymi plastrami bez tejże witaminy, jest skuteczniejsza aż o 30% i to już po czterech tygodniach stosowania. Dlaczego tak się dzieje? Synergistyczne działanie silikonu i witaminy E skuteczniej hamuje produkcję kolagenu w porównaniu z samym silikonem. Z kolei witamina E stymuluje epiteliazację, pomaga utrzymać nawilżenie naskórka oraz zdrowy wygląd skóry [2].
Widocznych gołym okiem zalet takiego preparatu jest wiele, np.: rozjaśnia, wygładza i zmniejsza optycznie bliznę, zabezpiecza przed czynnikami zewnętrznymi, daje stały efekt masowania blizny, lekkiego nacisku, dopasowuje się do anatomicznych kształtów ciała, możliwa jest wielokrotna aplikacja, plastry są dodatkowo tego ultracieńkie i przezroczyste. Docina się je do wielkości blizny. Można je nosić przez całą dobę, jednakże przynajmniej raz na dobę należy je zdjąć, bliznę umyć neutralnym, szarym mydłem, wysuszyć i nałożyć ten sam plaster ponownie. Jeden plaster można nosić nawet do pięciu dni, a pierwsze spektakularne efekty widoczne są już po miesiącu stosowania.

Jak działają i jak stosować plastry na bliznę?

Cała terapia trwa od jednego do sześciu miesięcy, w zależności od indywidualnych predyspozycji i potrzeb pacjentek. Plastry oczywiście należy stosować dopiero, gdy rana jest zagojona, zabliźniona. Substancja czynna zawarta w plastrze równomiernie wnika w bliznę, umożliwia dostęp tlenu. Powoduje większy komfort młodej mamy w czasie połogu. Pierwszy efekt widać już po kilku lub kilkunastu dniach stosowania.

Co robić, aby blizna po cesarskim cięciu dobrze i szybko się goiła?

Nie należy moczyć opatrunku, zawsze powinien być suchy. Jeżeli opatrunek podczas prysznica zamoczy się, należy czym prędzej zmienić go na nowy, suchy i czysty. Jeżeli rana szybko i prawidłowo zabliźnia się, to opatrunek można zdjąć już po dwóch dobach, najważniejsze, aby blizna „oddychała”, miała dostęp powietrza. 
Najlepiej od razu po cc zacząć chodzić, choć to trudne i bolesne. Ruch zapobiega tworzeniu się zrostów. Na szczęście przy niemowlęciu młoda mama dużo się rusza.
Po zdjęciu szwów świeżą bliznę należy myć jedynie szarym, naturalnym mydłem.
Dobrze jest nosić wygodną garderobę, spodnie lub rajstopy nieuciskowe, wykonane z przewiewnych materiałów, bielizna również powinna być z podwyższonym stanem, aby szwy od majtek nie podrażniały blizny.
Oprócz tego zdecydowanie nie wolno dźwigać ciężkich rzeczy, typu duże zakupy czy wózek przez około trzy miesiące. Tuż po cc należy wstawać z łóżka przekręcając całe ciało na jedną stronę powoli, bez zbędnej gwałtowności orazukładać dziecko do piersi w taki sposób, aby nie kopało w bliznę.

Kiedy z pewnością powinno się użyć preparatów na blizny?

  • Kiedy kobieta czuje duży dyskomfort, ciągnięcie i ból w okolicach blizny. Kiedy ma duże kłopoty ze zmianą pozycji ciała, z kucaniem, wstawaniem z łóżka.
  • Kiedy występuje przeczulica – czyli nadmierna wrażliwość tkanek wokół blizny lub zaburzenia czucia – czyli brak czucia lub wyraźne zmniejszenie czucia w okolicach blizny. Wówczas taki preparat działa jak środek przeciwbólowy i przeciwzapalny. Przynosi upragnioną ulgę.
  • Kiedy dochodzi do głębokich zrostów powodujących ostry ból narządów wewnętrznych. 
  • Kiedy kobieta po cc myśli o kolejnej ciąży. Dobrze zabezpieczona, wygojona, elastyczna blizna i jej okolice to połowa sukcesu, aby udźwignąć ciężar drugiej i kolejnej ciąży, szczególnie, kiedy rodzice planują kolejne dziecko w przeciągu dwóch lat.

Młoda mama tuż po porodzie zasługuje na wszystko, co najlepsze. Dbanie o bliznę poporodową to nie fanaberia, a troska. Pamiątka w postaci blizny po cesarskim cięciu jest z pewnością najukochańszą blizną, jaką można mieć, bo przypomina o narodzinach cudownej pociechy. Medycyna jednak daje możliwości, aby blizna ta była tylko pewnym symbolem łączącym dziecko z matką, a nie uciążliwym, widocznym i bolesnym wspomnieniem.

Bibliografia

  1. Monstrey S., Middelkoop E., Vranckx J.J, Bassetto F., Ziegler U.E., Meume S., Te`ot L., Updated Scar Management Practical Guidelines: Non-invasive and Invasive Measures, „Journal of Plastic, Reconstructive & Aesthetic Surgery” 67,2014, nr 8, s. 1017–1025.
  2.  Pamlieri B., Gozzi G., Palmieri G., Vitamin E Added Silicone Gel Sheets Rof Treatment of Hypertrophic Scares and Keloids, „International Journal of Dermatology” 1995, Jul 34, s. 506–509.

Przypisy