Nowa jakość opieki nad kobietą ciężarną - wiedza, praktyka i wspólna troska o kobietę i noworodka
26 września 2026 r. odbyła się V Konferencja dla Położnych, poświęcona realizacji standardów opieki okołoporodowej i nowym wyzwaniom w opiece nad kobietą oraz noworodkiem. Wydarzenie zgromadziło położne, które chciały poszerzyć swoją wiedzę, przyjrzeć się aktualnym rekomendacjom i znaleźć praktyczne wskazówki przydatne w codziennej pracy. Konferencja odbyła się online, a za udział w niej uczestniczki otrzymały 5 punktów edukacyjnych.
Program obejmował cztery panele tematyczne, w ramach których zaplanowano 12 wykładów prowadzonych przez 14 prelegentów. Spotkanie ze studia w siedzibie Forum Media Polska poprowadziły prof. dr hab. n. med. Maria Borszewska-Kornacka oraz mgr Dominika Lipiak. Wspólnym mianownikiem wystąpień były bezpieczeństwo matki i dziecka, jakość opieki oraz praktyczne kompetencje położnej – zarówno w codziennych sytuacjach klinicznych, jak i w momentach wymagających szybkiej reakcji i współpracy całego zespołu.
Od standardów do codziennej praktyki
Konferencję otworzyła debata „Opieka okołoporodowa w Polsce 2026 – gdzie jesteśmy i dokąd zmierzamy”, w której udział wzięły prof. dr hab. n. med. Maria Borszewska-Kornacka, mgr Dominika Lipiak oraz prawniczka Marzena Pilarz-Herzyk. Dyskusja stała się okazją do spojrzenia na opiekę nad matką i noworodkiem z różnych perspektyw – medycznej, organizacyjnej i prawnej.
Rozmawiano o kierunkach rozwoju opieki okołoporodowej, potrzebie lepszej współpracy między przedstawicielami zawodów medycznych oraz wzmacnianiu roli kobiety i jej rodziny w procesie opieki. Szczególnie ważnym wątkiem były przepisy dotyczące kobiet po poronieniu i urodzeniu martwego dziecka. Marzena Pilarz-Herzyk szerzej omówiła kwestie prawne, które mają istotne znaczenie dla wsparcia pacjentek w trudnych doświadczeniach. Temat ten przypomniał, że profesjonalna opieka to nie tylko procedury i standardy, ale również uważność na potrzeby kobiety, znajomość jej praw i umiejętność udzielenia odpowiedniego wsparcia.
Pierwszy panel, „Nowoczesna opieka okołoporodowa – standardy i bezpieczeństwo”, poświęcono zagadnieniom bezpośrednio związanym z pracą położnej. Mgr Anna Czarkowska w wykładzie „Nowe standardy opieki okołoporodowej 2026 – co realnie zmienia się w pracy położnej” skoncentrowała się na praktycznym wdrażaniu aktualnych wytycznych. Omówiła wyzwania organizacyjne i kadrowe oraz różnice między dużymi ośrodkami a mniejszymi szpitalami. Pokazała, że realizacja standardów wymaga nie tylko znajomości przepisów, lecz także uwzględnienia rzeczywistych warunków pracy.
O znaczeniu precyzji w opiece nad najmłodszymi pacjentami mówiła dr hab. n. biol. Agnieszka Różdżyńska-Świątkowska. Jej wystąpienie „Prawidłowy pomiar długości noworodka – dlaczego ma znaczenie kliniczne?” dotyczyło zasad wykonywania pomiaru, właściwego ułożenia dziecka i doboru sprzętu. Prelegentka zwróciła uwagę, że nawet pozornie niewielkie błędy mogą wpływać na ocenę wzrastania noworodka i interpretację siatek centylowych. To przypomnienie, jak duże znaczenie w codziennej opiece mają dokładność i konsekwentne przestrzeganie procedur.
Panel zamknął dr hab. n. med. Jakub Kornacki wykładem „Nagłe sytuacje w sali porodowej – zagrożenie dla płodu i noworodka”. Uczestnicy przyjrzeli się sytuacjom wymagającym szybkiego rozpoznania nieprawidłowości, oceny stanu płodu i podjęcia natychmiastowych działań. Szczególny nacisk położono na praktyczne algorytmy postępowania, przygotowanie zespołu do porodu wysokiego ryzyka oraz sprawną komunikację, która w sytuacjach krytycznych może mieć kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa dziecka.
Połóg – uważna obserwacja i wsparcie w powrocie do sprawności
Drugi panel, „Połóg i regeneracja kobiety – kluczowe wyzwania praktyki”, przypomniał, że opieka nad pacjentką nie kończy się wraz z porodem. To czas intensywnej regeneracji, w którym istotne są zarówno obserwacja stanu zdrowia kobiety, jak i wsparcie w powrocie do sprawności.
Mgr Dominika Lipiak i lek. Martyna Kozłowska-Wytyk wspólnie przedstawiły temat „Powikłania połogu – wczesne objawy, szybka reakcja, współpraca interdyscyplinarna”. Łącząc perspektywę położnej i lekarza ginekologa-położnika, omówiły najczęstsze powikłania oraz znaczenie rozpoznawania ich wczesnych, niekiedy subtelnych objawów. Podkreśliły, że szybka reakcja, właściwe postępowanie i dobra współpraca między członkami zespołu medycznego są niezbędne dla zapewnienia kobiecie bezpiecznej opieki.
O pielęgnacji i mobilizacji blizny po cięciu cesarskim mówiła mgr Marta Stachowiak, fizjoterapeutka uroginekologiczna. Wykład obejmował etapy gojenia, najczęstsze błędy pielęgnacyjne oraz techniki mobilizacji wspierające powrót do sprawności. Prelegentka zwróciła uwagę na profilaktykę zrostów, ograniczeń funkcjonalnych i dolegliwości bólowych, a także na znaczenie edukacji pacjentki już na wczesnym etapie rekonwalescencji.
Panel zakończyło wystąpienie dr n. med. Sonji Millert-Kalińskiej poświęcone ginekologii regeneracyjnej. Prelegentka omówiła możliwości wspierania regeneracji układu rozrodczego po porodzie i zabiegach ginekologicznych. Przedstawiła również zagadnienia związane z pielęgnacją krocza, masażem i profilaktyką uszkodzeń tkanek miękkich oraz przybliżyła wybrane świadczenia dostępne w ramach NFZ. Była to okazja do spojrzenia na regenerację kobiety szerzej – jako na proces wymagający indywidualnego podejścia, edukacji i współpracy specjalistów.
Laktacja i noworodek – wsparcie od pierwszych godzin życia
W trzecim panelu, „Laktacja i noworodek”, uwaga skupiła się na trudnościach, które mogą pojawić się już w pierwszych godzinach po porodzie, oraz na znaczeniu wczesnego rozpoznawania problemów z karmieniem.
Mgr Magdalena Paszko w wykładzie „Najczęstsze problemy laktacyjne w pierwszych godzinach po porodzie” omówiła m.in. nieprawidłowe przystawienie dziecka do piersi, słaby odruch ssania oraz trudności z rozpoczęciem karmienia po cięciu cesarskim. Podkreśliła rolę położnej w zapewnianiu matce praktycznej pomocy, obserwacji przebiegu karmienia i budowaniu poczucia pewności w pierwszych chwilach macierzyństwa.
Kolejne wystąpienie, prowadzone przez dr Mirę Rządzką, dotyczyło zaburzeń ssania i trudności w karmieniu. Neurologopedka przedstawiła możliwe przyczyny problemów, w tym nieprawidłowości w budowie jamy ustnej, obniżone napięcie mięśniowe i wcześniactwo. Omówiła również sygnały wymagające konsultacji specjalistycznej oraz zasady kierowania dzieci na terapię neurologopedyczną. Wykład podkreślił znaczenie uważnej obserwacji noworodka i odpowiednio wczesnego reagowania na trudności, które mogą wpływać na przebieg karmienia i rozwój dziecka.
Ostatni wykład w tej części wygłosiła prof. dr hab. n. med. Maria Borszewska-Kornacka. Temat „Noworodek chorej matki – nadzór i postępowanie w pierwszych dobach życia” pozwolił przyjrzeć się czynnikom, które mogą wpływać na stan noworodka. Prelegentka omówiła zagrożenia związane m.in. z cukrzycą, nadciśnieniem, otyłością, padaczką oraz używaniem substancji psychoaktywnych i nikotyny w ciąży. Zwróciła uwagę na możliwe powikłania, takie jak hipoglikemia, zaburzenia oddychania, ograniczenie wzrastania płodu czy zespół abstynencyjny. Ważnym elementem wystąpienia było podkreślenie roli rozpoznawania czynników ryzyka i odpowiedniego nadzoru nad dzieckiem w pierwszych dobach życia.
Szczególne sytuacje kliniczne – indywidualne potrzeby i świadoma opieka
Ostatni panel konferencji, „Szczególne sytuacje kliniczne w opiece nad kobietą ciężarną”, poświęcono ciążom wymagającym szczególnej uwagi i indywidualnego planowania opieki.
Prof. dr hab. n. med. Dorota Bomba-Opoń oraz mgr Elżbieta Brzozowska przedstawiły temat ciąży powikłanej chorobami przewlekłymi i otyłością. Wystąpienie połączyło perspektywę kliniczną z osobistym doświadczeniem Elżbiety Brzozowskiej, prezeski Koalicji dla Wcześniaka, która przeszła operację bariatryczną i urodziła wcześniaki. Omówiono wyzwania związane z prowadzeniem ciąży u kobiet z chorobami przewlekłymi i nadmierną masą ciała, potencjalne zagrożenia dla matki i dziecka oraz znaczenie monitorowania stanu zdrowia i dostosowania opieki do potrzeb pacjentki.
Prof. dr hab. n. med. Sebastian Kwiatkowski przybliżył natomiast „Aspekty kliniczne i perinatalne ciąży u pacjentek ≥40 r.ż.”. Wykład dotyczył specyfiki prowadzenia ciąż u kobiet w późniejszym wieku, w tym ryzyka powikłań, zwiększonego prawdopodobieństwa porodu operacyjnego oraz zagadnień związanych z diagnostyką prenatalną i opieką perinatalną. Podkreślono znaczenie odpowiedniej oceny ryzyka i właściwego monitorowania przebiegu ciąży.
Panel zamknął dr n. med. Eryk Matuszkiewicz wykładem „Planowanie ciąży u kobiet z uzależnieniami”. Prelegent omówił zagrożenia związane z różnymi rodzajami uzależnień oraz ich możliwym wpływem na zdrowie kobiety i rozwijający się płód. Przedstawił również znaczenie przygotowania do ciąży i działań ograniczających ryzyko. Temat pokazał, jak ważne są wczesne rozpoznanie problemu, odpowiednia komunikacja z pacjentką i współpraca ze specjalistami.
Wiedza, którą można wykorzystać w praktyce
Istotną częścią konferencji były sesje pytań i odpowiedzi po każdym panelu. Uczestniczki mogły zadać prelegentom pytania dotyczące omawianych zagadnień i pogłębić tematy ważne z perspektywy codziennej pracy. Taka wymiana doświadczeń pozwalała spojrzeć na przedstawione treści również przez pryzmat konkretnych sytuacji, z którymi położne spotykają się w swojej praktyce.
V Konferencja dla Położnych pokazała, jak szeroki zakres wiedzy i umiejętności jest potrzebny w opiece nad kobietą i noworodkiem – od znajomości standardów i rozpoznawania stanów nagłych, przez wsparcie w połogu i laktacji, po opiekę nad pacjentkami wymagającymi szczególnego nadzoru. Wszystkie te obszary łączy wspólny cel: zapewnienie bezpieczeństwa, uważnej opieki i wsparcia dostosowanego do potrzeb każdej kobiety i jej dziecka.
Dziękujemy wszystkim uczestniczkom, prelegentom oraz osobom zaangażowanym w przygotowanie wydarzenia. Dziękujemy za wspólnie spędzony czas, pytania i zaangażowanie w rozwijanie wiedzy, która przekłada się na codzienną praktykę zawodową. Do zobaczenia podczas kolejnej edycji Konferencji dla Położnych!
